W grudniu zeszłego roku ukazała się książka o dziedzictwie kulturowym naszego rozległego miasta. Dzieło pt. „Późnośredniowieczna rezydencja z Dąbrowy Górniczej-Łośnia jako ośrodek zarządzania górnictwem i hutnictwem srebra i ołowiu” dostępne jest drukiem i w formacie PDF.

W bogato ilustrowanym tomie zawarte są informacje o stanowisku archeologicznym nr 8 w Dąbrowie Górniczej Łośniu, na którym znajdowały się pozostałości tytułowej rezydencji, krótka charakterystyka gospodarcza regionu w ciągu wieków oraz oddziaływania górnictwa i hutnictwa kruszcowego na środowisko, a także obraz archeologii górniczo-hutniczej w Europie Środkowej.

Spiżowy pierścień z XIII/XIV w. (fot. N. Sawicka)

Najobszerniejszą częścią książki jest analiza obiektów nieruchomych z dworem na czele oraz zabytków ruchomych, takich jak: ułamki naczyń glinianych, broń i elementy oporządzenia jeździeckiego, narzędzia, ozdoby i części stroju, moneta, bryła żużla ołowianego, wyroby kamienne i kości zwierzęce. Szczególnie istotne wydają się rozważania nad ceramiką, ponieważ lokalna średniowieczna wytwórczość garncarska z charakterystycznymi naczyniami szkliwionymi wciąż jest słabo rozpoznana.

Nader wartościowy jest też rozdział o prawie górniczym, a przydatny słowniczek terminów, które mogą być niezrozumiałe dla czytelnika. Książkę kończą aneksy przyrodnicze oraz – oczywiście – bardzo bogata bibliografia i streszczenia po polsku i angielsku.

Średniowieczny srebrny brakteat ok. 1300 r. Zdjęcie tuż po odkryciu (fot. D. Rozmus)

Czytelnicy – zarówno fachowcy, jak i amatorzy – otrzymali bardzo interesujące studium archeologiczne o reliktach średniowiecznego ośrodka nadzoru górniczego w Łośniu oraz o dziejach górnictwa i hutnictwa kruszcowego.

Redaktorami książki są Dariusz Rozmus i Sylwia Siemianowska, a wydawcami Muzeum Miejskie „Sztygarka”, Instytut Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk oraz Fundacja Przyjaciół Instytutu Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk. Projekt dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.

Garnek gliniany z 1. połowy X w. (fot. S. Siemianowska)

Na zdjęciu głównym początkowy etap eksploracji. W górnym lewym narożniku widoczne ślady obudowy zejścia do piwnicy (fot. D. Rozmus)

Link do pobrania książki w PDF